Current Affairs

ఆంధ్రప్రదేశ్ లోని ఐదు విశ్వవిద్యాలయాలకు కొత్త వీసీల నియామకం

Source:The Hindu ↗

ఇది ఎందుకు ముఖ్యం

రాష్ట్ర స్థాయి పరిపాలనా నియామకాలను అర్థం చేసుకోవడానికి, విశ్వవిద్యాలయాల కులపతిగా గవర్నర్ యొక్క రాజ్యాంగ మరియు శాసనపరమైన పాత్రలను, మరియు ఆంధ్రప్రదేశ్ ఉన్నత విద్యా వ్యవస్థలో ఇటీవలి పరిణామాలను తెలుసుకోవడానికి ఇది ముఖ్యం.

సారాంశం

ఆంధ్రప్రదేశ్‌లోని ఐదు రాష్ట్ర విశ్వవిద్యాలయాలకు కొత్త ఉపకులపతుల (వైస్-ఛాన్సలర్లు) నియామకాన్ని గవర్నర్ చేపట్టినట్లు ఈ వ్యార్తం తెలియజేస్తుంది. ఇది రాష్ట్రంలోని ఉನ್ನత విద్యా పరిపాలనలో వచ్చిన మార్పులను హైలైట్ చేస్తుంది.

ముఖ్య అంశాలు

  • ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం ఐదు రాష్ట్ర విశ్వవిద్యాలయాలకు కొత్త ఉప-కులపతులను (వీసీలను) నియమించింది.
  • ఆంధ్రప్రదేశ్ గవర్నర్ రాష్ట్ర విశ్వవిద్యాలయాలకు కులపతిగా వ్యవహరిస్తారు మరియు ఈ అధికారిక నియామకాలను చేపడతారు.
  • ఈ పరిణామం ఆంధ్రప్రదేశ్ ఉజ్జ్వల విద్యా రంగంలో పాలనాపరమైన మరియు యంత్రాంగ మార్పులలో ఒక కీలకమైన భాగం.

ముఖ్యమైన పదాలు

రాజ్ భవన్

విజయవాడలో ఉన్న ఆంధ్రప్రదేశ్ గవర్నర్ అధికారిక నివాసం మరియు కార్యాలయం, ఇది రాష్ట్ర విశ్వవిద్యాలయాలకు గవర్నర్ నియామకాలతో సహా రాజ్యాంగపరమైన విధులకు కేంద్రంగా పనిచేస్తుంది.

UPSC context

APPSC గ్రూప్ 1/2 పాలిటీ మరియు గవర్నెన్స్ కొరకు ముఖ్యం; ఇది రాష్ట్ర కార్యనిర్వాహక వర్గం, గవర్నర్ విధుపాత్రలు మరియు అధికారిక సంస్థాగత కేంద్రాలపై మీ పరిజ్ఞానాన్ని పరీక్షిస్తుంది.

Source
ఆంధ్రప్రదేశ్ విశ్వవిద్యాలయాల చట్టం, 1991

ఆంధ్రప్రదేశ్‌లోని సాంప్రదాయ రాష్ట్ర విశ్వవిద్యాలయాలను నియంత్రించే ప్రధాన శాసనసకామ చట్టం, ఇది పరిపాలనా పర్యవేక్షణా అధికారాలతో గవర్నర్‌ను పదవీరీత్యా కులపతి (ఛాన్సలర్)గా నియమిస్తుంది.

UPSC context

APPSC మెయిన్స్ పేపర్ III (విద్యా పరిపాలన మరియు రాష్ట్ర చట్టాలు) కొరకు అత్యంత కీలకం; ఇది ఉన్నత విద్యా పాలన మరియు విశ్వవిద్యాలయ శాసనాలపై అవగాహనను పరీక్షిస్తుంది.

Source

అనుసంధానమైన స్థిర భావనలు

AP Polity and Governance

రాష్ట్ర విశ్వవిద్యాలయాలకు ఛాన్సలర్‌గా గవర్నర్ యొక్క రాజ్యాంగ మరియు చట్టబద్ధమైన హోదా ఏమిటి?

  • చట్టబద్ధమైన అధికారం: ex-officio పాత్ర: ఆయా రాష్ట్ర విశ్వవిద్యాలయ చట్టాల ద్వారా నిర్దేశించినట్లుగా, గవర్నర్ తన హోదా రీత్యా రాష్ట్ర ప్రభుత్వ విశ్వవిద్యాలయాలకు ఛాన్సలర్‌గా వ్యవహరిస్తారు.
  • రాజ్యాంగేతర: రాజ్యాంగబద్ధం కాదు: ఆర్టికల్ 163 కింద ఉన్న రాజ్యాంగబద్ధమైన విచక్షణా అధికారాల వలె కాకుండా, ఛాన్సలర్ అధికారాలు పూర్తిగా చట్టబద్ధమైనవి మరియు రాష్ట్ర శాసనసభ ద్వారా నిర్వచించబడినవి.
  • వి.సి. నియామకాలు: नियुక్తి అధికారము: శోధన-కమిటీ సిఫార్సు చేసిన పేర్ల ప్యానెల్ నుండి ఛాన్సలర్ వైస్-ఛాన్సలర్లను లాంఛనంగా నియమిస్తారు.

అంతర-అంశ నమూనాలు

  • ఉన్నత విద్యలో గవర్నర్ వర్సెస్ రాష్ట్ర ప్రభుత్వం

    రాష్ట్ర విశ్వవిద్యాలయాలకు ఎక్స్-అఫీషియో ఛాన్సలర్‌గా గవర్నర్ వ్యవహరించే పాత్ర రాజ్‌భవన్ మరియు రాష్ట్ర ఉన్నత విద్యా మండలి మధ్య తరచుగా కార్యనిర్వాహక-శాసనసభ ఘర్షణకు దారితీస్తుంది.

  • గవర్నర్‌ల రాజ్యాంగపరమైన మరియు చట్టబద్ధమైన అధికారాలు

    గవర్నర్ల యొక్క రాజ్యాంగ విచక్షణా అధికారాలకు మరియు రాష్ట్ర విశ్వవిద్యాలయ చట్టాల ద్వారా ప్రసాదించబడిన చట్టబద్ధమైన అధికారాలకు మధ్య గల చట్టబద్ధమైన వ్యత్యాసాన్ని APPSC తరచుగా పరీక్షిస్తుంది.

గవర్నర్-చాన్సలర్ ఘర్షణ మరియు ఏపీ రాష్ట్ర విశ్వవిద్యాలయ చట్టాల కింద వీసీల నియామక నిబంధనలు APPSC గ్రూప్ 1/2 పాలిటీ ప్రశ్నలకు అత్యంత ప్రాధాన్యత గల అంశాలు.

అనుసంధాన PYQలు · 1

అనుసంధాన PYQలు · 1

  • 2023APPSC_PRELIMSGS1

    Apex Council of Godavari and Krishna river water resources and their management consists of