పిఎంఎఫ్‌ఎంఇ పథకం అమలులో జాతీయ అవార్డు గెలుచుకున్న ఆంధ్రప్రదేశ్
Source:the-hans-india ↗
ఇది ఎందుకు ముఖ్యం
గ్రామీణ మహిళా వ్యవస్థాపకతను ప్రోత్సహించడంలో PMFME వంటి కేంద్ర పథకాలు మరియు SERP వంటి రాష్ట్ర స్థాయి సంస్థల యొక్క ఆచరణాత్మక ప్రభావాన్ని ఇది తెలియజేస్తుంది. పేదరిక నిర్మూలన కార్యక్రమాలు, SHGs మరియు ఆహార శుద్ధి రంగ గమనాత్మకతపై APPSC ప్రశ్నలకు ఇది అత్యంత ప్రాముఖ్యత కలిగినది.
సారాంశం
ప్రధానమంత్రి ఫార్మలైజేషన్ ఆఫ్ మైక్రో ఫుడ్ ప్రాసెసింగ్ ఎంటర్‌ప్రైజెస్ (PMFME) పథకాన్ని అత్యుత్తమంగా అమలు చేసినందుకు గాను ఆంధ్రప్రదేశ్ సొసైటీ ఫర్ ఎలిమినేషన్ ఆఫ్ రూరల్ పావర్టీ (SERP-AP) అవార్డును దక్కించుకుంది. స్వయం సహాయక సంఘాల (SHGs) లోని మహిళలకు సీడ్ క్యాపిటల్ మరియు రాయితీ రుణాలను విజయవంతంగా అందించినందుకు గాను కేంద్ర ఆహార శుద్ధి పరిశ్రమల మంత్రిత్వ శాఖ ఈ రాష్ట్ర స్థాయి సంస్థను గుర్తించింది. ఈ ఆర్థిక మరియు సంస్థాగత తోడ్పాటు గ్రామీణ మహిళలు తమ సాంప్రదాయ గృహ కార్యకలాపాలకు అతీతంగా, సూక్ష్మ ఆహార శుద్ధి పరిశ్రమలను స్థాపించడానికి మరియు వాటిని విస్తరించడానికి వీలు కల్పిస్తోంది. ఇది గ్రామీణ వ్యవస్థాపకతను మరియు ఆర్థిక సాధికారతను పెంపొందిస్తోంది.
ముఖ్య అంశాలు
- PMFME పథకం అమలులో అత్యుత్తమ పనితీరు కనబరిచినందుకు గాను ఆంధ్రప్రదేశ్ గ్రామీణ పేదరిక నిర్మూలన సంస్థ (SERP-AP) జాతీయ గుర్తింపు పొందింది.
- న్యూఢిల్లీలో జరిగిన PMFME కాన్క్లేవ్‌లో కేంద్ర ఆహార శుద్ధి పరిశ్రమల శాఖ మంత్రి చిరాగ్ పాశ్వాన్ ఈ అవార్డును అందజేశారు.
- మహిళా స్వయం సహాయక సంఘాల (SHG) సభ్యులకు ప్రారంభ మూలధనం మరియు రాయితీ బ్యాంకు రుణాలను అందించడంలో SERP-AP సాధించిన విజయం ఆధారంగా ఈ గుర్తింపు లభించింది.
- ఈ పథకం గ్రామీణ SHG మహిళలు తమ గృహ ఆధారిత జీవనోపాధి కార్యకలాపాల నుండి అధికారిక సూక్ష్మ ఆహార ప్రాసెసింగ్ వ్యవస్థాపకత వైపు మారడానికి దోహదపడుతుంది, తద్వారా గ్రామీణ ఆర్థిక పునాదిని బలోపేతం చేస్తుంది.
ముఖ్యమైన పదాలు
ప్రధాన మంత్రి సూక్ష్మ ఆహార శుద్ధి పరిశ్రమల క్రమబద్ధీకరణ (PMFME) పథకం
అసంఘటిత సూక్ష్మ ఆహార శుద్ధి యూనిట్లు, స్వయం సహాయక సంఘాలు మరియు సహకార సంఘాలను ఆధునీకరించడానికి మరియు వ్యవస్థీకరించడానికి, 35% క్రెడిట్-లింక్డ్ సబ్సిడీతో సహా ఆర్థిక, సాంకేతిక మరియు వ్యాపార మద్దతును అందించే ఒక కేంద్ర ప్రాయోజిత పథకం.
UPSC context
APPSC Group-I/II ఎకానమీ మరియు రూరల్ డెవలప్‌మెంట్ సిలబస్ కింద గ్రామీణ ఆర్థిక వ్యవస్థ, MSME ల క్రమబద్ధీకరణ మరియు పేదరిక నిర్మూలన కార్యక్రమాలపై అవగాహనను పరీక్షిస్తుంది.
గ్రామీణ పేదరిక నిర్మూలన సంస్థ (SERP-AP)
ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వ గ్రామీణాభివృద్ధి శాఖ పరిధిలోని ఒక స్వయంప్రతిపత్తి గల సంస్థ. ఇది గ్రామీణ మహిళలను స్వయం సహాయక సంఘాలుగా సమీకరించడం మరియు ఇందిరా క్రాంతి పథం వంటి జీవనోపాధి కార్యక్రమాలను అమలు చేయడం ద్వారా పేదరిక నిర్మూలనకు కృషి చేస్తుంది.
UPSC context
APPSC పరీక్షలలో AP రాష్ట్ర నిర్దిష్ట అంశాలకు అత్యంత కీలకమైనది, ఇది మహిళా సాధికారత మరియు గ్రామీణ పేదరిక నిర్మూలన కోసం రాష్ట్ర స్థాయి సంస్థాగత వ్యవస్థలపై దృష్టి సారిస్తుంది.
స్వయం సహాయక సంఘాలు (SHGs)
సాధారణంగా 10-20 మంది మహిళలతో కూడి, పొదుపును సమీకరిస్తూ పరస్పర సూక్ష్మ రుణాలను అందించే స్వచ్ఛంద, సూక్ష్మ-వ్యవస్థాపక సంఘాలు. ఇవి గ్రామీణ సమాజాలలో ఆర్థిక చేరికను, నైపుణ్యాభివృద్ధిని మరియు తృణమూల స్థాయి సామాజిక-ఆర్థిక సాధికారతను ప్రోత్సహిస్తాయి.
UPSC context
APPSC సొసైటీ మరియు ఎకానమీ పేపర్లలోని ప్రధానమైన అంశం, ఇది గ్రామీణ పరపతి వ్యవస్థలు, మహిళా సాధికారత మరియు క్షేత్రస్థాయి భాగస్వామ్య అభివృద్ధిపై జ్ఞానాన్ని పరీక్షిస్తుంది.
కేంద్ర ఆహార శుద్ధి పరిశ్రమల మంత్రిత్వ శాఖ
ఆహార శుద్ధి రంగాన్ని అభివృద్ధి చేయడానికి, వ్యవసాయ విలువ జోడింపును పెంచడానికి మరియు గ్రామీణ ఉపాధిని సృష్టించడానికి విధానాలను రూపొందించడం మరియు పథకాలను అమలు చేయడానికి బాధ్యత వహించే భారత ప్రభుత్వ మంత్రిత్వ శాఖ.
UPSC context
APPSC ఎకానమీ మరియు వ్యవసాయ విభాగాలకు సంబంధించినది, వ్యవసాయ-పారిశ్రామిక వృద్ధిని మరియు రైతుల ఆదాయాన్ని రెట్టింపు చేయడానికి దోహదపడే కేంద్ర పరిపాలనా సంస్థలపై అవగాహనను ఇది అంచనా వేస్తుంది.
ప్రిలిమ్స్ ఉచ్చు
PMFME అనేది కేంద్ర ఆహార ప్రాసెస్సింగ్ పరిశ్రమల మంత్రిత్వ శాఖ ద్వారా పూర్తిగా నిధులు సమకూర్చబడే కేంద్ర రంగ పథకం.
PMFME అనేది ఒక కేంద్ర ప్రాయోజిత పథకం (AP కి 60:40 నిధుల భాగస్వామ్యం), దీని పేరులో "ప్రధానమంత్రి" అని ఉన్నప్పటికీ, ఇది కేంద్ర రంగ పథకం కాదు.
అనుసంధానమైన స్థిర భావనలు
PMFME పథకం యొక్క ప్రధాన ఆర్థిక మరియు నిర్మాణాత్మక భాగాలు ఏమిటి?
- నిధుల రకం: ఇది కేంద్రం మరియు ఆంధ్రప్రదేశ్ వంటి రాష్ట్రాల మధ్య 60:40 నిధుల నిష్పత్తి కలిగిన కేంద్ర ప్రాయోజిత పథకం.
- ఆర్థిక సహాయం: నిర్వహణ మూలధనం కోసం 35% క్రెడిట్-లింక్డ్ క్యాపిటల్ సబ్సిడీ (₹10 లక్షల వరకు) మరియు ప్రతి SHG సభ్యునికి ₹40,000 సీడ్ క్యాపిటల్‌ను అందిస్తుంది.
- ODOP విధానం: స్థానిక ఆహార ఉత్పత్తుల సేకరణ, ఉమ్మడి సేవలు మరియు మార్కెటింగ్‌లలో పరిమాణానుకూల పొదుపులను ఉపయోగించుకోవడానికి ODOP నమూనాను అవలంబిస్తుంది.
ఆంధ్రప్రదేశ్ గ్రామీణ ఆర్థిక వ్యవస్థలో SERP-AP ఎలా పనిచేస్తుంది?
- నోడల్ ఏజెన్సీ: ఇది పేదరిక నిర్మూలన కోసం ప్రధాన రాష్ట్ర స్థాయి నోడల్ ఏజెన్సీగా పనిచేస్తుంది మరియు AP లో జాతీయ గ్రామీణ జీవనోపాధి మిషన్ (NRLM) ను అమలు చేస్తుంది.
- SHG సమీకరణ: ఆర్థిక చేరిక, సామర్థ్య పెంపు మరియు వ్యవస్థాపకతను సులభతరం చేయడానికి గ్రామీణ పేద మహిళలను స్వయం-నిర్వహణ స్వయం సహాయక సంఘాలు (SHGs) గా సమీకరిస్తుంది.
అంతర-అంశ నమూనాలు
అధికారిక MSMEలుగా రూపాంతరం చెందుతున్న SHGలు
NRLM సంస్థాగత వ్యవస్థలను (SERP) MoFPI పథకాలతో (PMFME) అనుసంధానించడం అనేది, గ్రామీణ మహిళలు కేవలం జీవనాధార ఉపాధి కార్యకలాపాల నుండి అధికారిక, రుణ-అనుసంధిత ఆహార ప్రాసెసింగ్ సూక్ష్మ-వ్యవస్థాపకత వైపు మారడాన్ని సూచిస్తుంది.
వ్యవసాయ ఎగుమతులతో ODOP సమన్వయం
PMFME యొక్క 'ఒక జిల్లా ఒక ఉత్పత్తి' విధానం, స్థానికీకరించిన వ్యవసాయ ఎగుమతి మండలాలు మరియు పంటకోత అనంతర నిర్వహణ కొరకు Agriculture Infrastructure Fund (వ్యవసాయ మౌలిక సదుపాయాల నిధి) వినియోగంపై AP యొక్క చొరవతో ప్రత్యక్షంగా ఏకీభవిస్తుంది.
మల్టీ-స్టేట్‌మెంట్ స్కీమ్ ఫార్మాట్‌లో, PMFME యొక్క 35% సబ్సిడీ పారామితులను మరియు SHG సమీకరణలో SERP పాత్రను మిళితం చేస్తూ ప్రశ్నలు వచ్చే అవకాశం ఉంది.
అనుసంధాన PYQలు · 3
అనుసంధాన PYQలు · 3
- 2019APPSC_PRELIMSGS1
Which of the following in general is eligible as a borrower under National Rural Livelihood Mission (NRLM) ?
- 2019APPSC_PRELIMSGS1
What is the objective of National Credit Fund for Women, launched by Government of India in the year 1993 ?
- 2024APPSC_PRELIMSGS1
With regard to the Startup Ecosystem in India, which of the following statement/statements is/are valid ? I. National Institute of Agricultural Extension Management (MANAGE) Centre will not be presiding over the selection process of the applications that are received under Startup Agri-Business Incubation Programme. II. Mentorship, Advisory, Assistance, Resilience and Growth (MAARG) Portal is an exclusive one-stop platform intended for guiding startups in the emerging Artificial Intelligence (AI) sector only. III. Startup India Seed Fund Scheme (SISFS) aims to provide financial assistance to startups for conducting 'proof of concept' trials. IV. Fund of Funds Scheme (FFS) for Startups is meant to contribute to various Alternative Investment Funds (AIFs) registered with the SEBI. Select the correct answer using the codes given below :
