ఆంధ్రప్రదేశ్ లోని తొలి కన్జర్వేషన్ రిజర్వ్ గా కొండకర్ల అవా గుర్తింపు
Source:newindianexpress ↗
ఇది ఎందుకు ముఖ్యం
ఆంధ్రప్రదేశ్ యొక్క మొదటి కన్జర్వేషన్ రిజర్వ్‌గా, కొండకర్ల ఆవ స్థానిక జీవవైవిధ్య పరిపాలన, పర్యావరణ పరిరక్షణ మరియు ఆర్ద్రభూమి (వెట్లాండ్) రక్షణలో ఒక ప్రధాన విధానపరమైన అడుగును సూచిస్తుంది. ఇది APPSC గ్రూప్ 1 జియోగ్రఫీ మరియు ఎన్విరాన్‌మెంట్ విభాగాలకు అత్యంత ప్రాధాన్యత గల అంశంగా మారుస్తుంది.
సారాంశం
ఆంధ్రప్రదేశ్ లోని విశాఖపట్నం జిల్లాలో ఉన్న కొండకర్ల அவా రాష్ట్రంలోని మొట్టమొదటి కన్జర్వేషన్ రిజర్వ్ (పరిరక్షణ రిజర్వ్) గా రూపుదిద్దుకోవడానికి సిద్ధమైంది. ఇది వన్యప్రాణి సంరక్షణ చట్టం కింద ప్రాంతీయ ఈతավல (వెట్లాండ్) మరియు జీవవైవిధ్య పరిరక్షణలో ఒక महत्वपूर्ण மைలురాయిని సూచిస్తుంది.
ముఖ్య అంశాలు
- కొండకర్ల అవా ఆంధ్రప్రదేశ్ యొక్క మొదటి కన్జర్వేషన్ రిజర్వ్‌గా అవతరించడానికి సిద్ధంగా ఉంది, ఇది తడినేలల పరిరక్షణను మరియు జీవవైవిధ్య పరిరక్షణను ప్రోత్సహిస్తుంది.
- విశాఖపట్నం జిల్లాలో ఉన్న కొండకర్ల ఆవ, విభిన్న వృక్షజాలం, వలస పక్షులు మరియు స్థానిక జీవనోపాధులకు మద్దతునిచ్చే ఒక కీలకమైన మంచినీటి సరస్సు మరియు తడినేల ఆవవ్యవస్థ.
- వన్యప్రాణి సంరక్షణ చట్టం (సవరించినది) కింద ఉన్న కన్జర్వేషన్ రిజర్వ్‌లు, ఇప్పటికే ఏర్పాటైన జాతీయ ఉద్యానవనాలు మరియు అభయారణ్యాల మధ్య బఫర్ జోన్‌లు లేదా అనుసంధానకర్తలుగా పనిచేస్తాయి. ఇవి కమ్యూనిటీ రిజర్వ్ చేసిన భూములు మరియు ప్రభుత్వ యాజమాన్యంలోని ప్రాంతాలకు ఒకేలా చట్టపరమైన రక్షణను అందిస్తాయి.
ముఖ్యమైన పదాలు
కొండకర్ల అవా
అనకాపల్లి జిల్లాలో ఉన్న ఆంధ్రప్రదేశ్‌లోని రెండవ అతిపెద్ద సహజ మంచినీటి సరస్సు, ఇది దాని గొప్ప జీవవైవిధ్యానికి ప్రసిద్ధి చెందింది మరియు వన్యప్రాణి సంరక్షణ చట్టం క్రింద రాష్ట్రపు మొదటి సంరక్షిత రిజర్వుగా మారనుంది.
UPSC context
APPSC గ్రూప్ 1/2 (ఆంధ్రప్రదేశ్ భూగోళశాస్త్రం & పర్యావరణం) కొరకు ముఖ్యం; రాష్ట్ర తడిభూములు, జీవవైవిధ్య హాట్‌స్పాట్‌లు మరియు పరిరక్షణ উদ্যোগాలపై జ్ఞానాన్ని పరీక్షిస్తుంది.
పరిరక్షణ రిజర్వు
వన్యప్రాణి సంరక్షణ చట్టం, 1972 లోని సెక్షన్ 36ఏ కింద ప్రకటించబడిన ప్రభుత్వ యాజమాన్యంలోని రక్షిత ప్రాంతాలు, ఇవి సాధారణంగా స్థాపించబడిన జాతీయ ఉద్యానవనాలు మరియు అభయారణ్యాల మధ్య బఫర్ జోన్‌లుగా లేదా అనుసంధానాలుగా పనిచేస్తాయి.
UPSC context
APPSC పేపర్ ఎన్విరాన్‌మెంట్ అండ్ ఎకాలజీ కొరకు అత్యంత కీలకం; 2003 వన్యప్రాణి చట్ట సవరణ ద్వారా ప్రవేశపెట్టిన చట్టపరమైన రక్షిత ప్రాంత వర్గాలపై అవగాహనను పరీక్షిస్తుంది.
వన్యప్రాణి సంరక్షణ చట్టం 1972
వన్యప్రాములు, పక్షులు మరియు మొక్కలను పరిరక్షించడానికి, అభయారణ్యాలు, జాతీయ పార్కులు మరియు సంరక్షక రిజర్వ్‌ల ఏర్పాటుకు చట్టపరమైన రూపుకల్పనను అందిస్తూ 1972లో అమలైన భారతదేశ ప్రధాన చట్టం.
UPSC context
APPSC/UPSC ఎన్విరాన్‌మెంట్ అండ్ ఎకాలజీ కొరకు ప్రధాన అంశం; ఇది వన్యప్రాణి సంరక్షణ, రక్షిత ప్రాంతాలు మరియు చట్టపరమైన సవరణల కోసం చట్టపరమైన ఫ్రేమ్‌వర్క్‌లను పరీక్షిస్తుంది.
ప్రిలిమ్స్ ఉచ్చు
కన్జర్వేషన్ రిజర్వ్ హోదా ఆ జలాశయం యొక్క పూర్తి పరిపాలనా నియంత్రణను పూర్తిగా రాష్ట్ర అటవీ శాఖకు బదిలీ చేస్తుంది.
ఆస్పిరెంట్లు తరచుగా కన్జర్వేషన్ రిజర్వ్‌లను ప్రత్యేకంగా అటవీ శాఖ మాత్రమే నిర్వహిస్తుందని భావిస్తారు, బహుళ వినియోగ జల వనరులలో నీటిపారుదల లేదా జల వనరుల శాఖల ద్వైపాధిక పరిపాలనా నియంత్రణను విస్మరిస్తారు.
అనుసంధానమైన స్థిర భావనలు
వన్యప్రాణి సంరక్షణ చట్టం, 1972 (Wildlife Protection Act, 1972) కింద ఏర్పాటు చేసిన రక్షిత ప్రాంతాల (Protected Areas) చట్టపరమైన వర్గాలు ఏమిటి?
- కఠినమైన రక్షణ: జాతీయ పార్కులు మరియు అభయారణ్యాలు అతి తక్కువ మానవ జోక్యంతో కఠినమైన వన్యప్రాణి సంరక్షణను అందిస్తాయి.
- బఫర్ & కారిడార్లు: సంరక్షణ మరియు కమ్యూనిటీ రిజర్వులు బఫర్ జోన్‌లుగా లేదా వలస కారిడార్‌లుగా పనిచేస్తాయి, ఇవి సాంప్రదాయ జీవనోపాధి హక్కులను అనుమతిస్తాయి.
- సా్మదిక భూములు: వన్యప్రాణుల పరిరక్షణ కోసం స్థానిక సమ్మతితో ప్రైవేట్ లేదా సామాజిక భూములపై కమ్యూనిటీ రిజర్వ్‌లను ఏర్పాటు చేస్తారు.
అంతర-అంశ నమూనాలు
ஈரநிலப் பாதுகாப்பு বনাম நீர்ப்பாசன நிர்வாகம்
కొండకర్ల అవా సరస్సు బేసిన్‌పై వన్యప్రాణుల నిర్వహణను అటవీ శాఖ చూస్తుండగా, నీటి పారుదల నియంత్రణను జలవనరుల శాఖ కలిగి ఉండే ద్వైపాక్షిక అధికార పరిధిని కొండకర్ల అవా హైలైట్ చేస్తుంది.
వన్యప్రాణి సంరక్షణ చట్టం & రక్షిత ప్రాంత వర్గాలు
వన్యప్రాణి సంరక్షణ చట్ట సవరణలు కమ్యూనిటీ-రిజర్వ్ మరియు రాష్ట్ర ప్రభుత్వ యాజమాన్యంలోని భూములను సంరక్షణ రిజర్వులుగా గుర్తించడానికి వీలు కల్పిస్తాయి, ఇవి రక్షిత ప్రాంతాలను మరియు బహుళ-ఉపయోగ జోన్‌లను అనుసంధానిస్తాయి.
AP భూగోళశాస్త్రంపై APPSC ప్రశ్నలు తరచుగా రక్షిత ప్రాంతాల అప్‌డేట్‌లను శారద నది మరియు కొల్లేరు సరస్సు వంటి జలసంబంధ లక్షణాలతో మిళితం చేస్తాయి.
అనుసంధాన PYQలు · 1
అనుసంధాన PYQలు · 1
- 2024APPSC_PRELIMSGS1
Match the following : | List-I (Wildlife Sanctuary in Andhra Pradesh) | List-II (Region) | |---|---| | A. Coringa | I. Kurnool | | B. Gundla Brahmeswaram | II. Kadapa | | C. Rollapadu | III. East Godavari | | D. Sri Lankamalleswara | IV. Kurnool and Prakasam | Choose the correct answer using the codes given below : Code: A B C D
