కొండకర్ల అవా: ఆంధ్రప్రదేశ్ మొదటి సంరక్షణ రిజర్వుగా గుర్తింపు
Source:newindianexpress ↗
ఇది ఎందుకు ముఖ్యం
ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో రాష్ట్ర స్థాయి పర్యావరణ మైలురాళ్ళు, వన్యప్రాణి పరిరక్షణ వర్గాలు మరియు భౌగోళిక మైలురాళ్ళను ట్రాక్ చేసే APPSC గ్రూప్ 1 అభ్యర్థులకు ఇది చాలా ముఖ్యం.
సారాంశం
విశాఖపట్నంలోని కొండకర్ల అవాను ఆంధ్రప్రదేశ్ యొక్క మొదటి పరిరక్షణ రిజర్వ్‌గా (కన్జర్వేషన్ రిజర్వ్) ప్రకటించారు. ఇది వైల్డ్‌లైఫ్ ప్రొటెక్షన్ యాక్ట్ (వన్యప్రాణి సంరక్షణ చట్టం) కింద దాని మంచినీటి ఆవరణ వ్యవస్థకు మరియు సమೃದ್ಧమైన పక్షి జైవిక వైవిధ్యానికి చట్టపరమైన రక్షణను అందిస్తుంది.
ముఖ్య అంశాలు
- కొండకర్ల అవా ఆంధ్రప్రదేశ్ యొక్క మొదటి కన్జర్వేషన్ రిజర్వ్ (పరిరక్షణ రిజర్వు) గా రూపుదిద్దుకోనుంది, ఇది దాని ప్రత్యేక ఆర్ద్రభూమి (వెట్‌లాండ్) మరియు జీవవైవిధ్యం యొక్క పరిరక్షణను మెరుగుపరుస్తుంది.
- విశాఖపట్నం జిల్లాలో ఉన్న కొండకర్ల ఆవ ఒక ప్రముఖ మంచినీటి సరస్సు మరియు స్థానిక, వలస పక్షులకు ఒక ముఖ్యమైన ఆవాస కేంద్రం.
- పరిరక్షణ రిజర్వ్‌లు అనేవి వన్యప్రాణి (సంరక్షణ) చట్టం, 1972 కింద రక్షిత ప్రాంతాలు, ఇవి సాధారణంగా ఇప్పటికే ఉన్న జాతీయ ఉద్యానవనాలు మరియు వన్యప్రాణి సంరక్షణ కేంద్రాల మధ్య బఫర్ జోన్‌లుగా లేదా అనుసంధానకర్తలుగా పనిచేస్తాయి.
ముఖ్యమైన పదాలు
వన్యప్రాణి సంరక్షణ చట్టం 1972
వన్యప్రాణులు, వృక్షజాలం మరియు జంతుజాలం యొక్క పరిరక్షణకు చట్టపరమైన ማరచటాన్ని అందించే 1972లో రూపొందించப்பட்ட ఒక ముఖ్యమైన కేంద్ర చట్టం, ఇందులో కన్జర్వేషన్ మరియు కమ్యూనిటీ రిజర్వ్‌ల ఏర్పాటుకు సెక్షన్ 36ఏ క్రింద నిబంధనలు ఉన్నాయి.
UPSC context
APPSC/UPSC ఎన్విరాన్‌మెంట్ & ఎకాలజీ (పేపర్ III / పేపర్ I) కొరకు అత్యంత ముఖ్యం; ఇది రక్షిత ప్రాంతాల వర్గీకరణలు మరియు వన్యప్రాణి సంరక్షణ చట్టాలపై అభ్యర్థుల అవగాహనను పరీక్షిస్తుంది.
ఆంధ్రప్రదేశ్ అటవీ శాఖ
ఆంధ్రప్రదేశ్ అంతటా అడవులు, వన్యప్రాణులు మరియు ఆవరణ వ్యవస్థలను నిర్వహించడానికి, రక్షించడానికి మరియు సంరక్షించడానికి బాధ్యత వహించే, ప్రిన్సిపల్ చీఫ్ కన్జర్వేటర్ ఆఫ్ ఫారెస్ట్స్ నేతృత్వంలోని రాష్ట్ర ప్రభుత్వ సంస్థ.
UPSC context
APPSC గ్రూప్-1 & 2 జాగ్రఫీ/ఎన్విరాన్‌మెంట్ విభాగాలకు సంబంధించింది; రాష్ట్ర అటవీ మరియు వన్యప్రాణుల నిర్వహణ యొక్క సంస్థాగత యంత్రాంగాలను పరీక్షిస్తుంది.
ప్రిలిమ్స్ ఉచ్చు
పరిరక్షణ రిజర్వ్‌లను ప్రత్యేకంగా ప్రభుత్వ యాజమాన్యంలోని అటవీ భూమిలో స్థానిక కమ్యూనిటీలకు ఎలాంటి హక్కులు లేకుండా ఏర్పాటు చేస్తారు.
అభ్యర్థులు తరచుగా కన్జర్వేషన్ రిజర్వ్‌లను జాతీయ పార్కులతో గందరగోళానికి గురిచేస్తారు, సెక్షన్ 36A ప్రకారం కన్జర్వేషన్ రిజర్వ్‌లు కమ్యూనిటీ భాగస్వామ్యాన్ని మరియు ప్రైవేట్ భూ వినియోగాన్ని అనుమతిస్తాయనే విషయాన్ని కోల్పోతుంటారు.
అనుసంధానమైన స్థిర భావనలు
వన్యప్రాణి (సంరక్షణ) చట్టం, 1972 కింద ఉన్న కీలకమైన రక్షిత ప్రాంతాల వర్గాలు ఏమిటి?
- చట్టబద్ధమైన ప్రాతిపదిక: శాసనబద్ధమైన ప్రాతిపదిక: జాతీయ పార్కులు, అభయారణ్యాలు, సంరక్షణ రిజర్వ్‌లు మరియు కమ్యూనిటీ రిజర్వ్‌లతో సహా WLPA 1972 యొక్క నిర్దిష్ట సెక్షన్ల కింద సృష్టించబడ్డాయి.
- సెక్షన్ 36ఏ: సంరక్షణ రిజర్వ్‌లు: సెక్షన్ 36ఎ కింద, సాధారణంగా అభయారణ్యాలు/జాతీయ ఉద్యానవనాల ఆనుకుని ఉన్న ప్రభుత్వ భూములపై స్థానిక సంఘాలతో సంప్రదింపులు జరిపి ఏర్పాటు చేయబడతాయి.
- సెక్షన్ 36B: కమ్యూనిటీ రిజర్వ్‌లు: వన్యప్రాణుల పరిరక్షణకు కమ్యూనిటీలు స్వచ్ఛందంగా ముందుకు వచ్చినప్పుడు ప్రైవేట్ లేదా కమ్యూనిటీ యాజమాన్యంలోని భూములపై సెక్షన్ 36B కింద ఏర్పాటు చేస్తారు.
అంతర-అంశ నమూనాలు
తేమభూమి సంరక్షణ మరియు ఏపీ భూగోళశాస్త్రం మరియు నీటిపారుదల వ్యవస్థల కలయిక
వన్యప్రాణి సంరక్షణ చట్టం కింద తడినేలల సంరక్షణ అనేది శారదా నది మరియు తూర్పు కనుమల ఆవరణ శాస్త్రం వంటి నదీ పరీవాహక ప్రాంతాలపై ఏపీ భౌగోళిక ప్రశ్నలతో ఖండన చెందుతుంది.
చట్టబద్ధమైన సంరక్షిత ప్రాంతాలు మరియు వికేంద్రీకృత అటవీ పాలన
రాష్ట్ర స్థాయి పరిరక్షణ నిల్వల హోదా, వన్యప్రాణి సంరక్షణ చట్ట సవరణల కింద వికేంద్రీకృత అటవీ పాలనను కేంద్ర పర్యావరణ చట్టాలతో అనుసంధానిస్తుంది.
APPSC మొదటి రకమైన రాష్ట్ర ఆస్తులను తరచుగా పరీక్షిస్తుంది; AP యొక్క మొదటి కన్జర్వేషన్ రిజర్వ్‌పై ప్రత్యక్ష మ్యాచ్‌లు లేదా ప్రకటనలను ఆశించండి.
అనుసంధాన PYQలు · 2
అనుసంధాన PYQలు · 2
- 2024APPSC_PRELIMSGS1
Match the following : | List-I (Wildlife Sanctuary in Andhra Pradesh) | List-II (Region) | |---|---| | A. Coringa | I. Kurnool | | B. Gundla Brahmeswaram | II. Kadapa | | C. Rollapadu | III. East Godavari | | D. Sri Lankamalleswara | IV. Kurnool and Prakasam | Choose the correct answer using the codes given below : Code: A B C D
- 2023APPSC_PRELIMSGS1
According to the Indian Forest Act, 1927, which of the following is the most appropriate sequence which shows the degree of protection between different forest types ?
