ఏపీ శాసనసభ భవన నిర్మాణం మరియు నియోజకవర్గాల పునర్విభజన సామర్థ్యం
Source:etv-bharat ↗

ఇది ఎందుకు ముఖ్యం
రాష్ట్ర శాసనసభ నిర్మాణం మరియు భవిష్యత్తు నియోజకవర్గాల పునర్విభజనతో పాటు, రాజధాని నగర మౌలిక సదుపాయాల అభివృద్ధిని అర్థం చేసుకోవడం అనేది ఆంధ్రప్రదేశ్లో రాష్ట్ర రాజకీయ వ్యవస్థ, పరిపాలన మరియు ప్రాంతీయ అభివృద్ధికి సంబంధించిన ప్రశ్నలకు ఎంతో ప్రాధాన్యత కలిగి ఉంది.
సారాంశం
ఆంధ్రప్రదేశ్ అమరావతిలో ఒక కొత్త, అత్యాధునిక శాసనసభ సముదాయాన్ని నిర్మిస్తోంది. యూకేకు చెందిన నార్మన్ ఫోస్టర్ అండ్ పార్ట్నర్స్ రూపకల్పన చేసిన ఈ సముదాయం, నియోజకవర్గాల పునర్విభజన ఫలితంగా భవిష్యత్తులో పెరిగే సభ్యుల సంఖ్యకు అనుగుణంగా, 265 MLAs మరియు 110 MLCs సామర్థ్యంతో వసతి కల్పించనుంది. కొత్త రాజధానిలో ఆధునిక పట్టణ మౌలిక సదుపాయాలు మరియు పారదర్శక పాలన దిశగా సాగుతున్న పురోగతిని ప్రతిబింబిస్తూ, ఈ సముదాయంలో ఉభయ సభల సంయుక్త సమావేశాల కోసం ఒక సెంట్రల్ హాల్ మరియు పౌరుల కోసం ఒక ఇంటరాక్టివ్ 'ఎక్స్పీరియన్స్ సెంటర్' ఉంటాయి.
ముఖ్య అంశాలు
- అమరావతిలోని నూతన ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసనసభ భవనాన్ని భవిష్యత్ నియోజకవర్గాల పునర్విభజనకు అనుగుణంగా, 265 మంది MLAs మరియు 110 మంది MLCs కూర్చోవడానికి వీలుగా రూపొందిస్తున్నారు.
- అంతర్జాతీయ ప్రమాణాలను అందుకోవడమే లక్ష్యంగా, UK కి చెందిన ఆర్కిటెక్చరల్ సంస్థ 'నార్మన్ ఫోస్టర్ అండ్ పార్ట్నర్స్' ఈ సముదాయానికి రూపకల్పన చేస్తోంది.
- ఈ సదుపాయంలో ఉభయ సభల కొరకు ఒక సెంట్రల్ హాల్ మరియు శాసనసభ చరిత్ర, విధులపై పౌరులకు అవగాహన కల్పించడానికి ఒక 'ఎక్స్పీరియన్స్ సెంటర్' ఉంటాయి.
- అమరావతిని ఒక ఆధునిక, ప్రపంచ స్థాయి రాజధాని నగరంగా అభివృద్ధి చేయాలనే ముఖ్యమంత్రి ఎన్. చంద్రబాబు నాయుడు గారి దూరదృష్టికి అనుగుణంగా ఈ ప్రాజెక్టు ఉంది.
ముఖ్యమైన పదాలు
ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసనసభ
ఆంధ్రప్రదేశ్ ద్విసభా శాసనసభ యొక్క దిగువ సభ. భవిష్యత్తు నియోజకవర్గాల పునర్విభజనకు సిద్ధపడేలా, 265 MLAs కు వసతి కల్పించేందుకు వీలుగా అమరావతిలో ఒక కొత్త అత్యాధునిక అసెంబ్లీ కాంప్లెక్స్ను నిర్మిస్తున్నారు.
UPSC context
రాష్ట్ర శాసనసభ పునర్వ్యవస్థీకరణ, మౌలిక సదుపాయాల ప్రణాళిక మరియు త్వరలో జరగబోయే ప్రాతినిధ్య విస్తరణలను ప్రముఖంగా ప్రస్తావిస్తూ, APPSC పాలిటీకి ఇది అత్యంత కీలకమైనది.
ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసన మండలి
ఆంధ్రప్రదేశ్ ద్విసభా శాసనవ్యవస్థ యొక్క ఎగువ సభ. నియోజకవర్గాల పునర్విభజన అనంతరం 110 మంది వరకు శాసనమండలి సభ్యులకు (MLCs) వసతి కల్పించేలా తగిన ఆసన సామర్థ్యంతో నూతన అమరావతి కాంప్లెక్స్ రూపొందించబడుతోంది.
UPSC context
APPSC స్టేట్ పాలిటీకి ముఖ్యమైనది, ప్రత్యేకంగా రాష్ట్ర ఎగువ సభ యొక్క నిర్మాణం, విధులు మరియు సామర్థ్య విస్తరణను ఇది కవర్ చేస్తుంది.
నియోజకవర్గాల పునర్విభజన
నవీకరించబడిన జనాభా గణాంకాల ఆధారంగా ఎన్నికల సరిహద్దులను పునర్విభజన చేసే రాజ్యాంగ ప్రక్రియ. రాష్ట్ర ప్రజాప్రతినిధుల సంఖ్యలో రాబోయే పెరుగుదలను నిర్వహించడానికి ఆంధ్రప్రదేశ్ నూతన శాసనసభ భవనాలు ముందుజాగ్రత్తగా తమ సామర్థ్యాన్ని పెంచుకుంటున్నాయి.
UPSC context
ఎన్నికల ప్రాతినిధ్యం మరియు రాబోయే 2026 తర్వాతి రాజకీయ పునర్వ్యవస్థీకరణకు సంబంధించి, APPSC Polity లో పరీక్షించబడిన ఒక కీలకమైన రాజ్యాంగ అంశం (Articles 82, 170).
నార్మన్ ఫోస్టర్ అండ్ పార్ట్నర్స్
అమరావతి యొక్క అత్యాధునిక పరిపాలనా సముదాయ రూపకల్పనకు బాధ్యత వహించిన ఒక సుప్రసిద్ధ బ్రిటిష్ ఆర్కిటెక్చరల్ సంస్థ. ఇది ఆధునిక పట్టణ మౌలిక సదుపాయాలు మరియు ప్రజాస్వామ్య పారదర్శకతకు ప్రాధాన్యతనిస్తూ, నూతన శాసనసభ మరియు హైకోర్టులను కలిగి ఉంది.
UPSC context
అమరావతి గ్రీన్ఫీల్డ్ రాజధాని నగర అభివృద్ధిలో అంతర్జాతీయ భాగస్వామ్యాలపై దృష్టి సారిస్తూ, APPSC కరెంట్ అఫైర్స్ మరియు AP మౌలిక సదుపాయాల రంగానికి సంబంధించినది.
ప్రిలిమ్స్ ఉచ్చు
శాసనపరమైన ప్రతిష్టంభనలను పరిష్కరించడానికి AP శాసనసభ ఉమ్మడి సమావేశాలకు సెంట్రల్ హాల్ ఆతిథ్యం ఇస్తుంది.
పార్లమెంటులో ప్రతిష్టంభనలను పరిష్కరించడానికి సంయుక్త సమావేశాలకు ఆర్టికల్ 108 అనుమతిస్తుంది, అయితే రాష్ట్ర శాసనసభలకు అటువంటి నిబంధన ఏదీ లేదు. రాష్ట్ర సెంట్రల్ హాల్ కేవలం గవర్నర్ ప్రత్యేక ప్రసంగం కొరకు మాత్రమే ఉద్దేశించబడింది.
అనుసంధానమైన స్థిర భావనలు
రాష్ట్ర శాసనమండలి సభ్యుల సంఖ్యపై గల రాజ్యాంగ పరిమితులు ఏమిటి?
- గరిష్ట పరిమితి: ఆర్టికల్ 171 ప్రకారం, ఒక శాసన మండలి సభ్యుల సంఖ్య రాష్ట్ర శాసనసభ మొత్తం సభ్యుల సంఖ్యలో మూడో వంతు కంటే మించకూడదు.
- కనీస పరిమితి: పార్లమెంటరీ చట్టం ద్వారా రూపొందించబడిన నిర్దిష్ట మినహాయింపులు మినహా, కనీస సభ్యుల సంఖ్య 40 మందిగా నిర్ణయించబడింది.
- ఆంధ్రప్రదేశ్ నేపథ్యం: ప్రస్తుతం ఉన్న 175 MLAs తో, అనుమతించదగిన గరిష్ట MLCs సంఖ్య 58. నియోజకవర్గాల పునర్విభజన తర్వాత కూడా (225 MLAs), రాజ్యాంగ పరిమితి MLCs సంఖ్యను 75 కి పరిమితం చేస్తుంది.
AP పునర్వ్యవస్థీకరణ చట్టం నియోజకవర్గాల పునర్విభజనను ఎలా నిర్వహిస్తుంది?
- సెక్షన్ 26 ఆదేశం: AP పునర్వ్యవస్థీకరణ చట్టం 2014 లోని సెక్షన్ 26, ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసనసభ స్థానాలను 175 నుండి 225 కు పెంచాలని నిర్దేశిస్తుంది.
- రాజ్యాంగ స్తంభన: ఈ స్థానాల పెంపు ఆర్టికల్ 170 కి లోబడి ఉంటుంది, ఇది 2026 తర్వాత జరిగే మొదటి జనాభా గణనకు సంబంధించిన గణాంకాలు ప్రచురించబడే వరకు మొత్తం స్థానాల సర్దుబాటును నిలిపివేస్తుంది.
అంతర-అంశ నమూనాలు
ఆధునిక వాస్తుశిల్పంలో శాతవాహన వారసత్వం
ఆధునిక మౌలిక సదుపాయాలతో AP యొక్క పురాతన శాతవాహన/ఇక్ష్వాకు చరిత్రను మిళితం చేస్తూ, ఫోస్టర్ + పార్ట్నర్స్ నూతన ప్రభుత్వ సముదాయాలలో పురాతన అమరావతి బౌద్ధ స్తూపాల నిర్మాణ సౌందర్యాన్ని సమ్మిళితం చేసింది.
విపత్తు నిర్వహణ మరియు నీలి నగరాలు
కృష్ణా నదీ తీర ప్రాంతాలలో నిర్మాణాలు చేపట్టడానికి వరద మైదానాలు మరియు పారుదల కాలువలను సంరక్షించే ఒక 'బ్లూ సిటీ' నమూనా అవసరం, ఇది రాజధాని నిర్మాణాన్ని నేరుగా పట్టణ వరద నివారణ వ్యూహాలతో అనుసంధానిస్తుంది.
AP పునర్వ్యవస్థీకరణ చట్టం నియోజకవర్గాల పునర్విభజన లక్ష్యాలను (Sec 26), శాసనమండలి పరిమాణంపై గల రాజ్యాంగ పరిమితులతో సరిపోల్చే బహుళ-ప్రకటనల ప్రశ్నను ఆశించవచ్చు.
అనుసంధాన PYQలు · 4
అనుసంధాన PYQలు · 4
- 2024APPSC_PRELIMSGS1
Which of the following statement/statements can be attributed correctly to the exercise of Delimitation ? I. The principle of 'one man, one vote' reiterates the need for the exercise of Delimitation. II. The Government of India can set up a Delimitation Commission for the purpose of delimitation of Parliamentary and Assembly Constituencies in a select few States or UTs. III. The Delimitation Commission can only recommend the re-delimitation of territorial Parliamentary and Assembly Constituencies but cannot recommend on the reservation of seats for the Scheduled Castes and Scheduled Tribes. IV. The Nodal Ministry for the Delimitation Commission of India is the Ministry of Law and Justice. Select the correct answer using the codes given below :
- 2019APPSC_PRELIMSGS1
Regarding the composition of the Legislative Council, all following statements are correct, except
- 2019APPSC_PRELIMSGS1
Regarding the disagreement between the two Houses of the State Legislature, which of the following is correct ?
- 2024APPSC_PRELIMSGS1
In connection with transport and infrastructure in Andhra Pradesh, which of the following statement/statements is/are valid? I. Andhra Pradesh's first riverine project has been proposed between Muktayala and Madipadu on Krishna river. II. The Bhogapuram Greenfield International Airport had been started with a corpus fund that is sourced from National Investment and Infrastructure Fund (NIIF). III. Infrastructure investments in Andhra Pradesh are strictly implemented only with reference to strategic investments like ports and industrial corridors, but not with reference to community assets. IV. Rail Over Bridges (ROBs) are being developed in Andhra Pradesh under the Setu Bandhan Scheme. Select the correct answer using the codes given below :