Current Affairs

ఆంధ్రప్రదేశ్ సామాజిక రంగ మానవ అభివృద్ధి అక్షరాస్యత పురోగతి

Source:themeghalayanexpress ↗

ఇది ఎందుకు ముఖ్యం

APPSC గ్రూప్ 1 అభ్యర్థులకు ఆంధ్రప్రదేశ్ లోని రాష్ట్ర-నిర్దిష్ట సామాజిక-ఆర్థిక సూచీలు, మానవ వనరుల అభివృద్ధి మరియు విద్యాపరమైన విజయాలను ట్రాక్ చేయడానికి ఇది చాలా ముఖ్యం.

సారాంశం

ఆంధ్రప్రదేశ్ విద్యాశాఖ మంత్రి నారా లోకేష్ రాష్ట్రంలో రెండేళ్ల కాలంలో అక్షరాస్యత రేటు 82 శాతానికి పెరిగిందని ప్రకటించారు, ఇది రాష్ట్ర సామాజిక రంగంలో మరియు మానవ వనరుల సూచీలలో గణనీయమైన పురోగతిని ప్రతిబింబిస్తుంది.

ముఖ్య అంశాలు

  • రాష్ట్ర మంత్రి నారా లోకేష్ ప్రకారం, రెండు సంవత్సరాల కాలంలో ఆంధ్రప్రదేశ్ అక్షరాస్యత రేటు 82 శాతానికి పెరిగినట్లు నివేదికలు చెబుతున్నాయి.
  • మానవ మూలధన అభివృద్ధியை మెరుగుపరచడానికి ఉద్దేశించిన రాష్ట్రంలోని కొనసాగుతున్న విద్యా మరియు సామాజిక రంగ కార్యక్రమాలను ఇది హైలైట్ చేస్తుంది.
  • ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో విద్యాపరమైన ఫలితాలు మరియు అక్షరాస్యతా ఉద్యమాలలో సాధించిన పురోగతిని ఇది ప్రతిబింబిస్తుంది.

ముఖ్యమైన పదాలు

ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం

ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర అత్యున్నత కార్యనిర్వాహక అధికారి, పరిపాలనకు, ప్రజా విధానాలను రూపొందించడానికి మరియు పాఠశాల మరియు ఉన్నత విద్యతో సహా రాష్ట్ర శాఖలను నిర్వహించడానికి బాధ్యత వహిస్తారు.

UPSC context

APPSC గ్రూప్ పరీక్షలకు (పాలిటీ మరియు గవర్నెన్స్) సంబంధితమైనది, ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో పరిపాలనా ఫ్రేమ్‌వర్క్, రాష్ట్ర విధానాలు మరియు సామాజిక రంగ అమలును పరీక్షిస్తుంది.

Source

ప్రిలిమ్స్ ఉచ్చు

దశాబ్దపు భారత జనాభా లెక్కల ధ్రువీకరణ ప్రకారం ఆంధ్రప్రదేశ్ అక్షరాస్యత రేటు శాశ్వతంగా 82 శాతాన్ని దాటింది.

అభ్యర్థులు రాష్ట్ర స్థాయి వేగవంతమైన సర్వే అంచనాలను లేదా అక్షరాస్యతలో ఊహించని వృద్ధికి సంబంధించి మంత్రులు చేసే ప్రకటనలను, రిజిస్ట్రార్ జనరల్ ఆఫ్ ఇండియా ప్రచురించే తుది దశాబ్దపు జనాభా లెక్కల (సెన్సస్) డేటాతో తరచుగా గందరగోళానికి గురవుతుంటారు.

అనుసంధానమైన స్థిర భావనలు

Andhra Pradesh Economy and Society - Social Sector

ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో అక్షరాస్యత మరియు మానవ అభివృద్ధిని అంచనా వేయడానికి గల కీలకమైన సంస్థాగత యంత్రాంగాలు మరియు సూచికలు ఏమిటి?

  • డేటా మూలాలు: అక్షరాస్యత సర్వేలు మరియు జనసాంద్రత అప్‌డేట్‌లు, నేషనల్ స్టాటిస్టికల్ ఆఫీస్ (NSO) నివేదికలు మరియు రాష్ట్ర స్థాయి పరిపాలనా జనాభా లెక్కల వంటి క్రమమైన అధికారిక ట్రాకర్‌లపై ఆధారపడి ఉంటాయి.
  • अभिसरण పంపిణీ: వయోజన అక్షరాస్యత ఉద్యమాలు సాంప్రదాయకంగా విద్య, గ్రామీణ అభివృద్ధి మరియు స్థానిక స్వపరిపాలన సంస్థలను ಒಳಗೊಂಡ అభిసరణ పరిపాలనా నమూనాలను ఉపయోగిస్తాయి.
  • మానవ మూలధనం: రాష్ట్ర బడ్జెట్లలో మానవ మూలధన నిర్మాణం, ప్రాథమిక అక్షరాస్యత మరియు సంఖ్యాజ్ఞానాన్ని (FLN) ఒక ప్రధానమైన సుస్థిర అభివృద్ధి లక్ష్యంగా నొక్కిచెబుతుంది.

అంతర-అంశ నమూనాలు

  • పెద్దల అక్షరాస్యత & డిజిటల్ పాలన సమసృష్టి

    వేగవంతమైన వయోజన అక్షరాస్యత కార్యక్రమాలు సంక్షేమ పంపిణీ, డిజిటల్ ట్రాకింగ్ (LEAP యాప్) మరియు క్షేత్రస్థాయి యంత్రాంగాన్ని అనుసంధానం చేస్తాయి.

ఏపీపీఎస్సీ గ్రూప్ 2/1 సోషల్ సెక్టార్ వెల్ఫేర్ మ్యాచింగ్ సెట్లలో 'అక్షర ఆంధ్ర' వంటి వయోజన అక్షరాస్యత ప్రచారాలు మరియు లక్ష్యాలు పరీక్షించబడతాయి.

అనుసంధాన PYQలు · 2

అనుసంధాన PYQలు · 2

  • 2024APPSC_PRELIMSGS1

    Which of the following statements are valid regarding the interventions of the Government of Andhra Pradesh in the context of Healthcare ? I. Telemedicine facility is available in all Ayushman Bharat Health and Wellness Centres (AB-HWCs) to avail specialist services through district hub. II. The Family Doctor Programme has been planned to be implemented as a standalone project without the need to be integrated with Primary Health Centres (PHCs). III. Dr. YSR Aarogyasri Scheme has been revamped, by increasing the income limit from ₹ 2.5 lakh to ₹ 5 lakh per annum per family. IV. 'Aarogya Aasara' Scheme is intended to provide post-operative sustenance allowance with certain eligible conditions complied with. Select the correct answer using the codes given below :

  • 2024APPSC_PRELIMSGS1

    Which of the following statement/statements is/are valid regarding the socio-economic status of Andhra Pradesh ? I. Andhra Pradesh won the Best State Award of ICAR - National Research Center for Banana (NRCB) for export promotion. II. Andhra Pradesh GSDP growth rate has been registering a decline in recent times owing to repeated lower returns in certain sub-sectors of the Service Sector. III. For the FY 2024 - 25, the Revenue Deficit is budgeted higher than the Fiscal Deficit in terms of percentage of Andhra Pradesh GSDP. IV. The technology used by the Government of Andhra Pradesh while conducting resurvey of landholdings is referred to as 'Continuously Operating Reference Stations (CORS)' technology. Select the correct answer using the codes given below :